Mâm ngũ quả ngày Tết là văn hóa của người Việt Nam. Cứ mỗi năm tới dịp Tết về thì không thể thiếu trên bàn thờ gia tiên của mỗi gia đình. Mâm ngũ quả bày trên bàn thờ ngày Tết không chỉ khiến không khí Tết lan tỏa khắp nơi mà còn mang ý nghĩa tâm linh hết sức quan trọng. Thời điểm Tết Ất Tỵ 2025 đã gần kề, có lẽ mọi người bận rộn với việc trang trí nhà cửa và suy nghĩ cách chưng mâm ngũ quả ngày Tết sao cho đẹp, ý nghĩa và ấn tượng nhất. Vì vậy để không mất nhiều thời gian Clean24H mời các bạn tham khảo qua những gợi ý trong bài viết dưới đây nhé!
Mâm ngũ quả là gì?
Mâm ngũ quả là khái niệm để chỉ một mâm trái cây với khoảng năm loại hoa quả khác nhau thường được bày biện trong ngày Tết Nguyên Đán. Mâm ngũ quả thường được chưng, bày trên bàn thờ tổ tiên hoặc trên bàn tiếp khách, là một trong các phong tục đặc sắc mà nhân dân Việt Nam còn lưu giữ từ xưa cho đến hiện tại.
Cách chưng mâm ngũ quả ngày tết thường thể hiện mong ước của gia chủ trong năm mới, được thể hiện qua tên gọi, màu sắc và cách trưng bày, sắp xếp các loại trái cây. Hiện nay, mâm ngũ quả đã thay đổi nhiều, với ý nghĩa dùng trang trí cho không gian ngày Tết nhiều hơn ý nghĩa tâm linh.
Ý nghĩa của mâm ngũ quả ngày Tết
Mâm ngũ quả ngày Tết, một biểu tượng sâu sắc trong văn hóa của người Việt khắp ba miền, là minh chứng cho lòng biết ơn và sự hiếu thảo dành cho ông bà, tổ tiên. Đây không chỉ là dịp để mọi người trình bày những sản vật tinh túy nhất của vùng mình, mà còn là cách thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, cũng như là dịp để tỏ lòng kính trọng và tri ân đối với những thành quả lao động của một năm qua.
Trong tinh thần văn hóa phương Đông và theo quan niệm của người Việt, mâm ngũ quả còn tượng trưng cho Ngũ hành – Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ – những yếu tố cơ bản cấu thành nên vũ trụ. Mỗi loại trái cây trong mâm ngũ quả, với tên gọi và màu sắc riêng biệt, không chỉ mang ý nghĩa phong thủy mà còn thể hiện sự hài hòa và cân bằng của tự nhiên.
Những loại trái cây thường có trong mâm ngũ quả
- Quả bưởi, dưa hấu: Căng tròn, tươi mát, hứa hẹn năm mới đủ đầy, may mắn.
- Trái hồng, quýt: Sắc đỏ cam rực rỡ, tượng trưng chosự may mắn và thành đạt.
- Trái lê: Ngọt ngào, ngụ ý cho việc gì cũng suôn sẻ, thuận lợi.
- Trái lựu: Nhiều hạt với mong muốn con cháu nhiều, vui nhà vui cửa.
- Trái đào: Thể hiện sự thăng tiến.
- Mai: Ngụ ý con gái phải có chồng, hạnh phúc.
- Trái táo (táo đỏ): Mang ý nghĩa phú quý.
- Thanh long: Ngụ ý rồng mây gặp hội.
- Quả trứng gà có hình trái đào tiên: Thể hiện lộc trời ban xuống.
- Dừa: Có âm tương tự như là “vừa” trong tiếng miền Nam, có nghĩa không thiếu.
- Sung: Thể hiện mong muốn sung túc trong mọi mặt như sức khỏe, công việc, tình yêu,…
- Đu đủ: Mang đến sự đầy đủ, phồn thịnh.
- Xoài: Có âm na ná như là “xài” nếu đọc theo kiểu miền Tây, cầu mong cả năm tiêu xài không thiếu thốn.
Cách chưng măm ngũ quả ngày Tết theo từng vùng miền
Cách chưng mâm ngũ quả Tết miền Bắc
Với người dân ở phía Bắc Việt Nam, một mâm ngũ quả ngày Tết 2025 độc đáo sẽ là mâm trái cây sắp xếp theo thuyết ngũ hành của phương Đông. Trong đó, các loại quả phải được phối theo 5 màu: Mộc (màu xanh lá), Kim (màu trắng), Thổ (màu vàng), Hỏa (màu đỏ), Thủy (màu đen). Vì vậy, mâm ngũ quả của miền Bắc thường có các loại trai như chuối xanh, phật thủ, sung, dứa, bưởi, hồng, quất, ớt…với màu sắc rực rỡ
- Chuối trong mâm ngũ quả được bày theo nải, phải là chuối xanh, tượng trưng cho sự quần tụ, sum vầy, đầm ấm. Bưởi có màu vàng, tượng trưng cho sự giàu sang, may mắn.
- Cũng có một số gia đình thay bưởi bằng quả phật thủ (tác dụng lưu giữ thần, Phật và gia tiên lưu lại trong nhà lâu hơn để phù hộ cho gia chủ).
- Quả quất cảnh, quả hồng hay ớt đỏ được tô điểm xung quanh mâm ngũ quả vì có màu đỏ, vàng rực rỡ, vô cùng đẹp mắt – biểu tượng cho sự may mắn, thành đạt. Còn quả dứa có mùi thơm đặc trưng, thể hiện mong ước về một năm mới an lành và nhiều phúc lộc
Người miền Bắc thường bày mâm ngũ quả kiểu truyền thống là đặt nải chuối xanh ở dưới cùng để đỡ lấy toàn bộ các loại quả còn lại, chính giữa đặt bưởi, phật thủ hoặc là mãng cầu, các loại quả khác nhau đào, hồng, quýt, táo thì đặt ở xung quanh, ở chỗ trống thì có thể xen kẻ ớt, quất.
Cách chưng mâm ngũ quả Tết miền Trung
Thông thường, người miền Trung sẽ chuẩn bị một mâm ngũ quả ngày Tết đơn giản, không quá cầu kỳ. Bởi vì họ tin rằng cầu mong bằng lòng thành tâm sẽ là “mâm trái cây” ý nghĩa nhất. Bên cạnh đó, nơi đây thường dễ gặp thiên tai và cuộc sống không quá dư dả vì thế, tùy vào điều kiện của từng gia đình mà mâm ngũ quả sẽ có cách bày biện khác nhau. Trong đó sẽ bao gồm dứa, chuối, thanh long, sung, cam, dưa hấu, quýt.
Cách chưng mâm ngũ quả Tết miền Nam
Khi trưng bày mâm ngũ quả, người miền Nam thường chọn lựa rất kỹ từng loại quả theo “cầu sung vừa đủ xài” với mong muốn có một năm mới sung túc, đủ đầy. Vì thế người miền Nam thường chọn mãng cầu, quả sung, trái dừa, đu đủ, xoài. Ngoài ra, họ cũng chuẩn bị thêm một cặp dưa hấu. Vào khoảnh khắc giao thừa, mọi người sẽ quây quần bên nhau và bổ trái dưa. Nếu thịt dưa đỏ đều và ngọt thì trong năm đó cả nhà sẽ luôn gặp nhiều may mắn và tiền bạc rủng rỉnh.
Bên cạnh đó, người miền Nam không thờ cúng một số loại trái cây có cách phát âm mang ý nghĩa không tốt như chuối (Chúi nhủi, làm ăn không phất lên được), lê (lê lết, đổ bể, dễ thất bại), cam, quýt (Quýt làm cam chịu),…
Cách trang trí mâm ngũ quả miền Nam thông dụng nhất là đặt đu đủ, dừa, xoài lên mâm trướcdo có hình dáng to và khá nặng để đỡ các loại trái khác rồi sau đó mới lần lượt bày những loại quả còn lại lên.
Tổng hợp hình ảnh mâm ngũ quả ngày Tết đẹp và ý nghĩa
Mâm ngũ quả rất đẹp và ý nghĩa dâng lên Ông Bà Tổ Tiên vào ngày Tết cổ truyền, kèm theo đó là quả dưa hấu được điêu khắc Thần Tài vô cùng độc đáo và ấn tượng. Đây hẳn là mâm ngũ quả phù hợp để cầu tài lộc, phát đạt trong kinh doanh.
Đây là một ví dụ về mâm ngũ quả ngày Tết rất độc đáo và sang trọng. Với những cành hoa sẽ điểm xuyết cho mâm ngũ quả thêm sắc màu và gây sự chú ý hơn.
Một mâm hoa quả đẹp cùng với dưa hấu khắc chữ là một ý tưởng tuyệt vời, tạo nên sự khác biệt và thu hút. Với gần 10 loại hoa quả được bài trí một cách tinh tế, kết hợp với dưa hấu khắc chữ “Vạn Sự – Như ý” sẽ làm cho mâm ngũ quả của bạn trở nên độc đáo và nổi bật hơn.
Mâm ngũ quả miền Bắc đặc trưng với đủ loại hoa quả như chuối, bưởi, cam, quýt, xoài, thơm, thanh long, sung, táo tây,… tạo nên một bức tranh đa sắc, phản ánh sự phong phú và đa dạng của văn hóa và sản vật địa phương.
Một mâm ngũ quả trang trí đi kèm các bình hoa với những sắc màu tươi tắn tạo cho ta cảm giác mới mẻ và đầy đủ vào ngày Tết.
Một mâm hoa quả đẹp cùng với dưa hấu khắc chữ là một ý tưởng tuyệt vời, tạo nên sự khác biệt và thu hút với dưa hấu khắc chữ “An Khang – Thịnh Vượng” sẽ làm cho mâm ngũ quả của bạn trở nên độc đáo và ý nghĩa.
Mâm ngũ quả miền Bắc được trang trí bằng những bông hoa đỏ và bưởi hồng làm điểm nhấn, tạo nên một bức tranh tươi tắn và đầy sức sống, mang lại không khí tết truyền thống và đầm ấm.
Hy vọng, qua bài viết này, mỗi gia đình sẽ có thêm ý tưởng và biết cách chưng mâm ngũ quả ngày tết miền Bắc, miền Nam hay miền Trung ngày Tết không chỉ đẹp mắt, mà còn rước may mắn và tài lộc vào nhà trong năm mới. Clean24H chúc bạn và gia đình một năm mới an khang, thịnh vượng và tràn đầy niềm vui!
